Generic selectors
Sadece birebir eşleşmeler
Başlıkta ara
İçerikte ara
Yazılarda ara
Sayfalarda ara

Kazakça Dersleri – 10

Kazakça Dersleri 10
Bu içeriği paylaş
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on pinterest
Share on reddit
Share on email

2-6 — Jak mümkin Şımkentke barar

2-6 — Jacques belki Çimkent’e gider.

— Sara, sen keşke ne isteysiñ?

— Bilmeymin äli, mümkin kïnoğa bararmın, mümkin üyde qalarmın.

— Üyge kel, şeşem bügin dükennen qazı-qarta alıptı, et asadı.

— Qazı-qartanı öte jaqsı köremin. Ärïne kelemin. Tağı kim keledi?

— Jak, Murat, Mağazdı şaqırmaqpın, jäne inim Asan kelip kalar. Asandı bilesiñ be?

— Onı bir ret körgenmin. Ol tarïxşı emes pe?

— Ïä, durıs, tarïxşı. Jazda ol Şımkentte jumıs isteydi. Almatıda tört kün bolmaq. Jak mümkin Şımkentke barar. Men de barmaqpın, waqıt bolsa.

— Jaraydı, kelip qalarmın. Qurmanğazı orkestriniñ küy tabağın äkeleyin be?

— Jaqsı, äkel. Jak öte rïza boladı, keşke bärimiz otırıp tıñdaymız.

— Jaraydı, köriskenşe!

— Köriskenşe!

— Sara, sen akşama (geç-e) ne yapacaksın?

— Bilmiyorum hâlâ, belki sinemaya giderim, belki evde kalırım.

— [Bizim] eve gel, annem bugün dükkandan ‘kazı karta’ almış, et yaptı.

— Kazı kartayı çok severim. Elbette gelirim. Daha [başka] kim geliyor?

— Jacques, Murat, Mağaz’ı çağıracağım, ve (“yine”) küçük kardeşim Asan gelir. Asan’ı biliyor musun?

— Onu bir defa görmüştüm. O tarihçi değil mi?

— Evet, doğru, tarihçi. Yazın (yazda) o Çimkent’te çalışıyor (yumuş işliyor). Almatı’da dört gün kalacak (olacak). Jacques belki Çimkent’e gider (varır). Benim de gitmeye niyetim var, vakit olsa.

— Tamam, gelip kalırım. Kurmangazi orkestrasının plağını getireyim (alıp geleyim) mi?

— Peki, alıp gel. Jacques çok memnun olur, akşama hepimiz (“varımız”) oturup dinleriz.

— Tamam, görüşürüz!

— Görüşürüz (görüşünce-ye)!

Kazıkarta at etinden yapılan Kazakların geleneksel yemeklerinden biridir.

keş: akşam (geç ile kökteş)

GENİŞ/GELECEK ZAMAN: -ar-er. Bu ek bizdeki geniş zaman eki ile tamamen aynıdır, ancak geniş zamandan çok gelecek zamana meyillidir. Bir de Kazak Türkçesinde bu ek ya -er olur ya da -ar. -ır-ir biçimleri yoktur. kelip qalarmın (gelip kalırım), keler (gelir/gelecek), keler ay (gelecek ay), kelermin (gelirim/geleceğim), kelersiñ (gelirsin/geleceksin).

GELECEK ZAMAN: Bizdeki mastar eki (-mak-mek) Kazak Türkçesinde gelecek zamanı bildirir. Tabii ünlü ve ünsüz uyumuna göre -paq-baq-maq-pek-bek-mek şekillerine girebilir. Ayrıca bu kip biraz da niyet bildirmektedir. kelmekpin = geleceğim (gelmeye niyetim var), bermekpin (vereceğim), bolmaq (olacak), jatpaqsıñ (yatacaksın)

GENİŞ/GELECEK ZAMANA ÖRNEKLER:

1 – Ol bügin kelipti. Ol bügin keler.

O bugün gelmiş. O bugün gelecek.

2 – Siz medewde boldıñız. Siz medewde bolarsız.

Siz Medev’de idiniz. Siz Medev’de olacaksınız.

3 – Sizder qımızdı iştiñizder. Sizder qımızdı işersizder.

Sizler kımızı içtiniz[ler]. Sizler kımızı içeceksiniz.

4 – Biz qazıqartanı jedik. Biz qazıqartanı jermiz.

Biz kazıkartayı yedik. Biz kazıkartayı yeriz/yiyeceğiz.

5 – Men muğalimmin. Men muğalim bolarmın.

Ben öğretmenim. Ben öğretmen olacağım.

6 – Olar bardı. Olar barar.

Onlar vardı. Onlar varır/varacak.

7 – Sen bul maqalanı oqığansıñ. Sen bul maqalanı oqırsıñ.

Sen bu makaleyi okumuşsun. Sen bu makaleyi okursun/okuyacaksın.

QAYDAN – NEREDEN:

1 – Sen kelesiñ. Sen wnïversïtetten kelesiñ.

Sen gelirsin. Sen üniversiteden gelirsin

2 – Ol kelgen. Ol awıldan kelgen.

O gelmiş. O köyden (ağıldan) gelmiş)

3 – Sen surağansıñ. Sen ağañdan surağansıñ.

Sen sormuşsun. Sen ağabeyine (ağabeyinden) sormuşsun

4 – Siz alğansız. Siz kitapxanadan alğansız.

Siz almışsınız. Siz kütüphaneden almışsınız.

5 – Olar oqığan. Olar maqaladan oqığan.

Onlar okumuş. Onlar makaleden okumuş.

6 – Biz bildik. Biz Marattan bildik.

Biz bildik/öğrendik. Biz Marat’tan öğrendik.

İLE BAĞLAYICISI:

Üyge baramın. – Üyge balalarmen baramın.

1 – Metro. Üyge metromen baramın.

Metro. Eve metro ile giderim.

2 – Ol. Üyge onımen baramın. (o)

3 – Äke. Üyge Äkemen baramın. (baba)

4 – Siz. Üyge sizben baramın. (siz)

5 – Samolyot. Üyge samolyotpen baramın. (uçak)

6 – Jol. Üyge jolben baramın. (yol)

7 – Sender. Üyge sendermen baramın. (siz-senler)

8 – Jak. Üyge Jakpen baramın. (jacques)

9 – Olar. Üyge olarmen baramın. (onlar)

10 – Maşïna. Üyge maşïnamen baramın. (araba)

Kaynakça
Makale yazarı :
Bibliyografya :
Kaynak :

Bu makale, yazının sonuna doğru “Kaynakça” ismiyle yer alan kısımda belirtilen yerden alınmıştır. Türkçe Tarih, toplumda farkındalık ve tarih bilinci oluşturmak amacıyla, tarih ve dil ile ilgili bilimsel araştırmaları derleyerek, herkesin kolayca olaşabilmesi için çalışmaktadır. Eğer bu makalenin yazarı veya sahibiyseniz ve kaldırılmasını istiyorsanız, lütfen bizimle iletişime geçin; içeriğinizi derhal kaldıracağız. Anlayışınız ve işbirliğiniz için önceden teşekkür ederiz.

Bu içeriği paylaş
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on pinterest
Share on reddit
Share on email
Takip et
Bildir
guest
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments
Benzer içerikler

Uygurca 4. Ders

Tötinçi (4-) Ders Adil bilen Aynur talada (sirtta) 1 — U çoñ bina yéñimu? 2

Uygurca 19. DERS

On toqquzinçi (19-) Ders Mahire bilen Adil özliriniñ çüştin kéyin ve keçlerni qandaq ötküzüşini sözlişivatidu.

Uygurca 27. Ders

Yigirme yettinçi (27-) Ders Ğalip bilen Azade mu’ellimni uçritip qalidu. 1 — Mu’ellim siz popaykiñizni

Şeyh Sait davası

Şeyh Sait askeri birlikler tarafından esir edildikten sonra en yakın şehir merkezlerinden biri olan Varto’ya

Celaleddin

Cengin birinde Sultan’a yanaşmaya çalışan bir bölük Kara Tatar’ı cansiperane bir çabayla durdurmuşlardı. Sultan’ın komutasındaki

Türkçe Tarih'e hoşgeldiniz

Hesabınıza giriş yapın