Generic selectors
Sadece birebir eşleşmeler
Başlıkta ara
İçerikte ara
Yazılarda ara
Sayfalarda ara

Uygurca 16. Ders

Bu içeriği paylaş
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on pinterest
Share on reddit
Share on email

On altinçi (16-) Ders – Bazarda

Aygül dosti Adilni alma yayma bazirida köridu.

1 Almini (1) yaxşi köremsiz (2) ?

2 Yaxşi körimen, biraq bu almilar bek yumşaq, şuña men ularni yaxşi körmeymen. Qattiq almilarni yaxşi körimen.

3 Bu almilardin almamsiz?

4 Yaq, almaymen. Men başqa yerdin alimen.

5 Adette qeyerdin alma alisiz?

6 Çoñ bazardin alimen.

7 Çoñ bazarda kimdin alisiz?

8 Men adette Xemittin alimen. U yaxşi mévilerni satidu.

9 Adette bazarğa qaçan barisiz?

10 Derstin kéyin barimen.

11 Adette neççe kilo alisiz?

12 Oxşimaydu (2) . Bezide peqet üç töt kilo alimen.

13 Almidin başqa yene néme alisiz?

14 Almidin başqa üzüm ve qoğun alimen.

15 Bu yerdin çoñ bazarğiçe (3) neççe kilométr kélidu?

16 — Ikki kilométr.

On altıncı (16.) Ders – Pazarda

Aygül dostu Adil’i elma pazarında görür.

1 Elma sever (yakşı/iyi görür) misiniz? — 2 Severim, ama bu elmalar çok (pek) yumuşak, bu yüzden (şundan) ben onları sevmiyorum. Sert (katı) elmaları severim. — 3 Bu elmalardan almayacak mısınız? — 4 Yok, almayacağım. Ben başka yerden alıyorum. — 5 Normalde nereden elma alırsınız? — 6 Büyük pazardan alırım. — 7 Büyük pazarda kimden alıyorsunuz? — 8 Ben normalde Hamit’ten alıyorum. O güzel meyveler[i] satıyor. — 9 Normalde pazara ne zaman (haçan) gidersiniz? — 10 Dersten sonra giderim. — 11 Normalde kaç (nice) kilo alıyorsunuz? — 12 Değişiyor (benzemiyor). Bazen (bazıda) sadece (fakat) üç dört kilo alıyorum. — 13 Elmadan başka daha (yine) ne alıyorsunuz? — 14 Elmadan başka üzüm ve kavun alıyorum. — 15 Bu yerden büyük pazara kadar (pazaraca) kaç (neçe) kilometre tutuyor (geliyor)? — 16 İki kilometre.

NOTLAR. — (1) Üçüncü derste bahsettiğimiz ünlü daralması örneğini “almini” sözünde görüyoruz. Bu söz alma (elma) ile -ni (-yı) ekinin birleşmesiyle oluşmuştur. almini: elmayı. Alma sözü ek geldiğinde almi halini almıştır. — (2) oxşimaq (oxşa-) sözü benzemek demektir. Burada kullanımı bizdeki “değişiyor” kalıbına denktir. — (3) bazarğiçe demek “pazara kadar” demektir. İlk bakışta bizdekinden çok ayrı bir yapıyla kurulmuş gibi gözükebilir. Ancak parçalarsak şu şekilde olduğunu görürüz. bazar-ğa-çe (pazar-a-ca). ğa yönelme hali ekindeki a sesi ünlü daralması sonucu i olmuştur. -çe eki yani bizdeki -ce eki Uygurcada “kadar” anlamı vermektedir. bazarği-çe (pazara kadar), körüşkiçe (görüşünce[ye kadar]), bügüngiçe (bugünece: bugüne kadar)…

Kaynakça
Makale yazarı :
Bibliyografya :
Kaynak :

Bu makale, yazının sonuna doğru “Kaynakça” ismiyle yer alan kısımda belirtilen yerden alınmıştır. Türkçe Tarih, toplumda farkındalık ve tarih bilinci oluşturmak amacıyla, tarih ve dil ile ilgili bilimsel araştırmaları derleyerek, herkesin kolayca olaşabilmesi için çalışmaktadır. Eğer bu makalenin yazarı veya sahibiyseniz ve kaldırılmasını istiyorsanız, lütfen bizimle iletişime geçin; içeriğinizi derhal kaldıracağız. Anlayışınız ve işbirliğiniz için önceden teşekkür ederiz.

Bu içeriği paylaş
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on pinterest
Share on reddit
Share on email
Takip et
Bildir
guest
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments
Benzer içerikler
Türkçe Tarih'e hoşgeldiniz

Hesabınıza giriş yapın

Daha Fazla Oku