Yükleniyor...

Cihan Oktay

Tasarımcı/Tarihçi

Yazı Hakkında

Yayınlanma Tarihi 29 Mayıs 2015 - 07:28
Son Düzenlenme Tarihi 29 Nisan 2016 - 14:26
Türkiye'nin ilk Yerli uçağı: Nu.D.38

Türkiye'nin ilk Yerli uçağı: Nu.D.38

İlk yerli uçağı üreteceklermiş.. Tarih diye bir bilim dalından haberdar olmasak bizi de kandıracaklar. 2007 senesinde dediler ki, Türkiye'nin ilk yerli uçağı göklerde... Sizlerden oy topladılar.

Haberlere bakıyorum. Başlık kondurmuşlar: "Başbakan Ahmet Davutoğlu, Türkiye'nin ilk yerli yolcu uçağının tanıtımı yaptı" sonraki cümle ise daha ilginç: "Halen çeşitli ülkelerde kullanımda olan 32 kişilik bir uçak modernize edilerek"

Bir slogan tutturmuşlar: "Onlar konuşur AKP yapar" diye. Şimdi size "AKP konuşur, Onlar yapar" haberi vereyim.

Atatürk, 1925 yılında teknoloji konusunda şunları söylüyordu:

"Eskimiş teknolojileri değil, en yeni teknolojiyi ülkeye getirmediğimiz, getiremediğimiz sürece, yabancı ülkelere bağımlı olmaktan kurtulamayız.. Eski teknolojileri bize kolaylıklar tanıyarak getiren yabancı devletlerin kurnazlıklarını anlamamak için insanın ya kör ya da aptal olması gerekir.. Dünya Savaşı biter bitmez, bu kara günlerde kullanılan tüm silahlar birden bire demode oluverdi. Almanlar, Fransızlar, İngilizler, Amerikalılar ellerindeki bu silah fabrikalarını uzun vadeler tanıyarak geri kalmış ülkelere satmaya çalışıyorlar. Neden? Çünkü onlar daha modernlerini, daha etkili olanlarını yapabilecek fabrikalar kurmakla meşguller.

Biz yeni genç bir Türkiye kuruyoruz. Dost düşman ülkelerin geride kalmış teknolojilerine gereksinmemiz yok. Ya en yenisini kurar, onlarla boy ölçüşürüz, ya da biraz daha sabreder, bunu yapabilecek güce erişmemizi bekleriz."

Bir insan düşünün ki, 100 sene önce kurduğu cümle ile bugün içinde olduğumuz durumu anlatsın!

Türkiye'nin ilk uçağı diye bahsedilen TRJ 328 koduna sahip uçak, 13 yıldır üretim yapmayan, Alman Dornier Şirketinin uçağı. ABD'de yaşayan iki kişi, bu firmanın Almanya'daki fabrikalarını satın almışlar. 13 yıldır üretim yapmayan eski teknolojili bir fabrikada, Amerikan(!) teknolojisiyle bazı parçaları değiştirip buraya getirecekler. Olacak sana ilk "Yerli" uçak!

Arkadaşım! Bu memleket araba yapmadan önce uçak yaptı! Sadece yapmakla kalmadı, bunu "ihraç etti"! Yani ürettiği teknolojiyi dış ülkelere sattı! Yani kısacası, 2015 yılında sizin hayal ettiğinizi, Atatürk 1930'lu yıllarda başardı!

Gelelim ilk uçak mevzusuna. Atatürk, kafasında oluşturduğu ve halka açıkladığı bu düşünce doğrultusunda, Türk havacılık sektörü için büyük adımlar atıldı. Bunlardan bir tanesi 25 Mayıs 1944 tarihinde, Nuri Demirağ’ın fabrikasında yapılan ilk Türk uçağı İstanbul’dan Ankara'ya uçmasıdır.

"Avrupa'dan, Amerika'dan lisanslar alıp uçak yapmak kopyacılıktan ibarettir. Demode tipler için lisans verilmektedir. Yeni icat edilenler ise bir sır gibi, büyük bir kıskançlıkla saklanmaktadır. Binaenaleyh kopyacılıkla devam edilirse, demode şeylerle beyhude yere vakit geçirilecektir. Şu halde Avrupa’dan ve Amerika'nın son sistem tayyarelerine mukabil, yepyeni bir Türk tipi vücuda getirilmelidir."

Nuri Demirağ’ı sanırım tanımayanınız yoktur.. Kendisi ülkemizdeki ilk yeri uçağı yapan, demiryolu yapan, sigara kağıdı üreten adam ve ilk demir çelik fabrikasını kuran Türk girişimcisidir. Demirağ soyadını, ülke demir yollarına yaptığı katkısından dolayı bizzat Atatürk'ün kendisi vermiştir. 1920 yılında, Müdafa-i Hukuk Cemiyeti’nin maçka şubesi’nin yöneticisi oldu.

Kendi kaydına göre 56 altın (252 kağıt lira) birikmiş parası ile sigara kağıtçılığına başlamış ve "Türk Zaferi" adını verdiği bir sigara kağıdı çıkarmıştır. O acı ve karanlık günlerde "Türk Zaferi Sigara Kağıdı" fevkalade rağbet görmüştür..

Bir yıl gibi kısa bir zamanda, Samsundan, Erzurum'a, Sivas'tan, Diyarbakır'a kadar bin kilometrelik ray döşerler.. Şunu da ilave etmek lazımdır ki Nuri Bey, bütün bu büyük eserlerinin önünde ve muhitlerinde, hayrat çeşmeler yapmayı unutmamıştı, nitekim bu ceşmelerin adeti kırk sekizi aşmıştır..

Bursa'da Sümerbank'ın Merinos, Karabük'te Demir ve Çelik, İzmit'te Selüloz, Sivas'ta Çimento fabrikalarıyla, İstanbul'da Hal binasını ve Eceabad - Hava şosesini de yaptı.

Kurmayı planladığı uçak fabrikasını memleketi Divriği’de kurmayı planlamıştı. Ancak öncelikle İstanbul’da bir deneme atölyesi kurulacaktı. Deneme uçuşlarını yapabilmek için Yeşilköy'deki Elmaspaşa Çiftliği'ni satın aldı ve üzerinde büyük bir uçuş sahası, hangarlar ve uçak tamir atöleysi yaptırdı. Uçuş sahası, Avrupa’nın en büyük havalimanı olan Amsterdam Havalimanı büyüklüğünde idi. Bu alan, günümüzde Uluslararası İstanbul Atatürk Havalimanı olarak kullanılır.

Aynı zamanda, 1939 yılında, Cumhuriyet tarihinin en büyük depremi Erzincan’da yaşandı. Nuri Demirağ kurtarma çalışmalarına katıldı. Depremde evlerini yitirenlere prefabrik evler yaptı. İstanbul Teknik Üniversitesi bünyesinde bir Uçak Mühendisliği bölümünün açılması için öncülük etti. Türkiye’nin ilk yerli paraşüt üretimini gerçekleştirdi.

Demirağ'ın kurduğu fabrikada üretilen "Nu.D.38" isimli Türk yapımı uçak, 11 Şubat 1944 tarihinde deneme uçuşu yapmış 25 Mayıs 1944 tarihinde ise İstanbul’dan Ankara'ya kadar uçmuştur...

"Nu.D.38", İlk Türk yolcu uçağı modeli Türk mühendisleri tarafından çizilmiş, motorlar hariç tüm aksam Türk teknisyen ve işçileri tarafından yapılmıştır. Nu.D-38 adıyla anılan ve saatte 325 km sürat yapabilen bu uçak 6 kişilik olup, çift kumandalı, 2200 devirli 2 adet 160 beygir gücünde motora sahiptir. Boş ağırlığı 1200 kg. Dolu ağırlığı ise 1900 kg.dır. Tam depo yakıt ile 1000 km. olup 325 km. menzile sahiptir. 3,5 saat havada kalabilmektedir. Tavan irtifası 5500 metredir.

Fotoğraflar www.nuridemirag.com adresinden alınmıştır.

+1 Beğeni ziyaretçilerin beğenme sayısı

Tüm Zamanlar

Tüm zamanlar görüntülenme
+11
İstatistikler 2019 yılından itibaren tutulmaya başlanmıştır.