Yükleniyor...

Necat Çetin

Uzman Tarih Öğretmeni

Yazı Hakkında

Yazı Kategorileri
Yayınlanma Tarihi 24 Nisan 2017 - 20:30
Son Düzenlenme Tarihi 24 Nisan 2017 - 20:22
TORBALI NÜFUS ESAS DEFTER KAYITLARINDA RUMELİ-BALKAN (MÜBADİLE, ROMANYA-BULGARİSTAN) GÖÇ  KAYITLARI (1927-1940)

TORBALI NÜFUS ESAS DEFTER KAYITLARINDA RUMELİ-BALKAN (MÜBADİLE, ROMANYA-BULGARİSTAN) GÖÇ KAYITLARI (1927-1940)

Necat ÇETİN
Mübadele Kayıtları: Lozan Anlaşmasının eki olan “Türk ve Rum Ahalinin Mübadelesine Dair Mukavelename ve Protokol” 30 Kasım 1923 tarihinde imzalandı ve yürürlüğe girdi. Sözleşmeyi Türkiye adına M. İsmet, Doktor Rıza Nur ve Hasan imza koydular. Yunanistan’ı Venizelos ve Kaklamanos temsil ediyorlardı. Sözleşmenin dışında İstanbul Rumları ile Batı Trakya Türkleri tutuldular. 1912 yılından sonra bulundukları toprakları terk edenler de bu sözleşmeye alındılar, onlara “muhacir” adı verildi. Türkiye’den ilk çıkarılanlar daha önceden aileleri Yunanistan’a geçmiş, kendileri kalmış Rumlar oldular. 9 Eylül 1922 sularında, başta Batı Anadolu olmak üzere Rum halk, evlerini ve tarlalarını Yunan bozgunu nedeniyle terk etmiş bulunuyordu. Muğla, Konya, Antalya gibi yörelerde bulunan Rumlar, Lozan anlaşması uyarınca zorunlu göçe uydular. Sözleşme, Türk ve Rum halkın her türlü hukuki çıkarlarını garanti etmişti. Suç işlemiş olanlar yargılanıyorsa hakları, yargılanmaları gidecekleri ülkeye devredilecekti. Muhacirlerin taşınabilir mallarına gümrük serbestîsi uygulandı. Her iki tarafın halkı, kilise, cami, dernek gibi kurumların eşyasını taşımakta da serbest bırakıldılar. Terk ettikleri taşınmazlar komisyonlara kaydettirilerek gittikleri ülkede aynı koşullarda terk edilmiş mallar (emvali metruke) kendilerine devredildi. Komisyonlar bu malların değerlerine ilişkin belgeler düzenlediler. Bıraktıkları mallara karşılık gerektiğinde para ödemeleri yapılacağını, sözleşme karara bağlıyordu.

Daha önceden, 13 kim 1923 tarihinde Mübadele İmar ve İskân Vekâleti kurulmuştu. 8 Kasım 1923 tarihinde kabul edilen Mübadele İmar ve İskân Kanunu yürürlüğe girdi. Vekil İzmir Meb’usu Mustafa Necati, işin başarıyla sonuçlanması için Hilali Ahmer (Kızılay) cemiyetinden yardım istedi. 6 Mart 1924 tarihinde vekâlet ile cemiyet arasında sözleşme imzalandı. Böylelikle Kızılay’ın desteği sağlandı. İzmir 4. İskân mıntıkası olarak saptanmıştı. Mıntıka müdürü olarak İhsan Paşa atanmış, 26 Kasım 1923 günü bölgeye gelerek çalışmalara başlamıştı.

MAKALENİN TAMAMINI OKUMAK İÇİN: TORBALI NÜFUS ESAS DEFTER KAYITLARINDA RUMELİ-BALKAN (MÜBADİLE, ROMANYA-BULGARİSTAN) GÖÇ KAYITLARI (1927-1940)

+1 Beğeni ziyaretçilerin beğenme sayısı

Tüm Zamanlar

Tüm zamanlar görüntülenme
+36
İstatistikler 2019 yılından itibaren tutulmaya başlanmıştır.