Yükleniyor...

Bitigçi

Bot/Robot

Yazı Hakkında

Yayınlanma Tarihi 21 Ekim 2016 - 17:44
Son Düzenlenme Tarihi 21 Ekim 2016 - 18:49
Kül Tigin Yazıtı 2. yüz. (Doğu Yüzü) 40 Dizi

Kül Tigin Yazıtı 2. yüz. (Doğu Yüzü) 40 Dizi

Kül Tigin Yazıtı 2. yüz. (Doğu Yüzü) 40 Dizi

:ILGO:isik:AR:nik:ADqJLIK:ry:ZGY:ARS:irHt:kök:eZü 1

:ILGO:İŞİK:ARa:NİKi:ADKUDNıLIK:ReY:ZıGaY:ARSa:İRÑeT:KÖK:EZÜ

Üstte kök Teñri aşağıda yağız yer yaratıldığında ikisi arasında kişi oğlu
:imtsi:NGK:NMUB:MAP:miç:EZü:AJILGO:isik:sMNLIK

:İMeTSİ:NaGaK:NıMUB:MAPa:MİÇe:EZÜ:ADNıLGO:İŞİK:ŞıMNıLIK

kılınmış. Kişi oğlunun da üstüne atam, babam Bumın Kağan, İstemi
:ATUT:nisürüt:nili:HNDUB:Xrüt:NPRLO:şmRLO:NGK

:ATUT:NİSÜRÖT:NİLİ:ÑıNuDOB:KÜRÜT:NaPıRuLO:ŞıMRuLO:NaGaK

Kağan oturmuş. Oturunca Türk bodununun ilini, töresini düzenleyi
:smrib:iti:smrib

:ŞiMRİB:İTİ:ŞiMRİB

vermiş, edi vermiş.

:IKDHLOB:tröt:nplüs:üs:smr:IGY:POK:HLOB:tröt 2

:IKaDÑuLOB:TRÖT:NePiLÜS:ÜS:ŞiMRe:IGaY:POK:ÑıLOB:TRÖT

Dört yan hep yağı imiş. Ordu salınca dört yandaki
:gglZit:smrJXy:GGLŞB:smLıK:ZB:POK:smL:POK:GNDOB

:GiGiLZİT:ŞiMRüDNüKÜY:GıGıLŞaB:ŞıMLIK:ZaB:POK:ŞıMLa:KOP:GıNuDOB

bodunu hep almış, hep buyruğunda kılmış. Başlıyı eğdirmiş, dizliyi
:igt:AKGPKRMt:ürik:igt:AKŞIy:NKRDK:ürgli:smrüküs

:İGeT:AKGıPaKRiMeT:ÜRİK:İGeT:AKŞİY:NaKRıDaK:ÜReGLİ:ŞiMRÜKÖS

çöktürmüş. Doğu'da Kadırkan ormanına kadar, Batı'da Demirkapı'ya kadar
:...AR:nik:smRJOq

:...ARa:NİKi:ŞıMRuDNOK

kondurmuş. İkisinin arasına...

:PL:smr:NGK:eglib:smr:RURLO:AC:Xrüt:köX:ZSKO:idi 3

:PLa:ŞiMRe:NaGaK:EGLİB:ŞiMRe:RURuLO:AÇNa:KÜRÜT:KÖK:ZuSKO:İDİ

iyice düzensiz gök Türk öylece oturur imiş. Bilge kağan imiş. Alp
:irlgb:Cr:smr:PL:Cr:smr:eglib:amy:ıqRYUB:smr:NGK

:İReLGeB:ÇNiRe:ŞiMRe:PLa:ÇNiRe:ŞiMRe:EGLİB:EMiY:IKURYUB:ŞiMRe:NaGaK

kağan imiş. Buyruğu bile bilge imiş beliğ, alp imiş beliğ. Beğleri
:Cr:smTUT:AC:gli:nüçü:IN:smr:Züt:emy:INDUB:emy

:ÇNiRe:ŞıMTUT:AÇNa:GiLİ:NÜÇÜ:INa:ŞiMRe:ZÜT:EMiY:INuDOB:EMiY

bile, bodunu bile düz imiş. Onun için ili öyle tutmuş beliğ.
:AC:iZö:smti:gürüt:PTUT:gli

:AÇNa:İZÖ:ŞiMTİ:GÜRÖT:PıTUT:GiLİ

İli tutup töre düzenlemiş. Kendisi öylece

:içküb:IDKSGUT:nüX:irHü:IÇTGIs:IÇGUY:smLOB:kgrk 4

:İLKÖB:ADKıSGOT:NÜK:ERÑÖ:IÇTıGIS:IÇGOY:ŞıMLOB:KeGReK

ölümü bulmuş. Yasçı, ağlayıcı, Doğu'da, gün doğusunda Böklü
:RTTZTU:NKIRUqçü:ZKRIQ:MRUP:RP:tüpüt:ÇGBT:lglüç

:RaTaTZuTO:NaKIRUKÇÜ:ZıKRIK:MuRUP:RaPa:TÜPÜT:ÇaGBaT:LiGüLÖÇ

Çül'lü İl, Çin, Tibet, Apar, Rum, Kırgız, Üç Kurıkan, Otuz Tatar,
:glük:GJ:smaLGUY:smaTGIS:nplk:NDOB:ACUB:IBTT:FTIQ

:GüLÜK:GaTNa:ŞıMALGOY:ŞıMATGIS:NePİLeK:NoDUB:AÇNUB:IBaTaT:NYaTIK

Kıtayn, Tatabı, bunca bodun gelerek ağlamış, yaslanmış. Öyle ünlü
:NGK:isini:ersik:AJ:smr:NGK

:NaGaK:İSİNİ:ERSİK:ADNa:ŞiMRe:NaGAK

kağan imiş. Ondan sonra kardeşi kağan

:nisiç:isini:ersik:AJ:Cr:smLoB:NGK:ITILGO:Cr:smLOB 5

:NİSİÇe:İSİNİ:ERSİK:ADNa:ÇNiRe:ŞıMLOB:NaGaK:ITILGO:ÇNiRe:ŞıMLOB

olmuş beliğ. Oğulları kağan olmuş beliğ. Ondan sonra kardeşi, ağabeyi
:NGK:Zisglib:Cr:qDmNLIK:gt:niHK:ILGO:Cr:qDmNLIK:gt

:NaGaK:ZİSGiLİB:ÇNiRe:KUDaMNıLIK:GeT:NIÑaK:ILGO:ÇNiRe:KUDaMNıLIK:GeT

gibi kılınmadığından, oğlu babası gibi kılınmadığından, bilgisiz kağan
:Cr:Zsglib:emy:IqKYUB:Cr:smRLO:NGK:KLBY:Cr:smRLO

:ÇNiRe:ZiSGiLİB:EMiY:IKURYUB:ÇNiRe:ŞıMRuLO:NaGaK:KaLBaY:ÇNiRe:ŞıMRuLO

oturmuş beliğ. Kötü kağan oturmuş beliğ. Buyruğu yine bilgisiz(miş) beliğ,
:Cr:smr:KLBY

:ÇNiRe:ŞiMRe:KaLBaY

kötü imiş beliğ.

:glrük:niglbt:NDOB:ÇGBT:nüçü:ZsZüt:INDOB:irlgb 6

:GüLRÜK:NİGiLBeT:NuDOB:ÇaGBaT:NÜÇÜ:ZüSZÜT:INuDOB:İReLGeB

Beğleri, bodunu eğri (olduğu) için, Çin bodunu alcı, kandırıcı (olduğu)
:nüçü:niXtrüsHik:iliç:ilni:nüçü:nisiçKmR:nüçü

:NÜÇÜ:NİKÜTRÜŞÑİK:İLİÇe:İLiNİ:NÜÇÜ:NISIÇKaMRa:NÜÇÜ

için, aldatıcı (olduğu) için, kardeşi ağabeye düşürdüğü için,
:Xdlli:NDOB:Xrüt:nÜÇÜ:niqTRUŞHOY:GILNDOB:ilgb

:KÜDeLLİ:NuDOB:KÜRÜT:NÜÇÜ:NIKUTRUŞÑOY:GILNuDOB:İLGeB

beğle bodunu çekiştirdiği için, Türk bodunu, illediği
:smDı:UNGÇI:nili

:ŞıMDI:UNıGÇI:NİLİ

ilini elden çıkarmış,

:IRU:klgb:AKNDOB:ÇGBT:sMDI:ürtiy:NINGK:qDLNGK 7

:IRU:KiLGeB:AKNuDOB:ÇaGBaT:ŞıMDI:ÜRüTİY:NINaGaK:KUDaLNaGaK

kağanladığı kağanını yitiri vermiş. Çin bodununa beğlik er
:rlgb:Xrüt:IVUB:Hök:nLGu:ZıQ:klis:IVUB:LUK:niLGU

:ReLGeB:KÜRÜT:IDLOB:ÑÜK:NıLGO:ZIK:KiLİŞi:IDLOB:LUK:NILGO

oğlanı kul oldu, kadınlık kız oğlanı odalık oldu. Türk beğleri
:ÇGBT:NPTUT:nıTa:ÇGBT:rlgb:IGÇGBT:ITI:nıTa:Xrüt

:ÇaGBaT:NaPuTUT:NITA:ÇaGBaT:ReLGeB:IGÇaGBaT:ITI:NITA:KÜRÜT

Türk adını attı. Çinli beğlercesine Çin adını tutarak, Çin
:AKNGK

:AKNaGaK

kağanına

:ADKSGOT:nüX:ürgli:smrib:gçük:gsi:Lıy:gl:sMrük 8

:ADKuSGOT:NÜK:ÜReGLİ:ŞiMRİB:GiÇÜK:GiŞİ:LIY:GiLe:ŞiMRÖK

kapılmış. Elli yıl işini gücünü vermiş. Doğu'da, gün doğusunda
:igt:AKGPKrmt:URGRUq:smrib:üylüs:igt:AKNGK:ilküb

:İGeT:AKGıPaKRiMeT:URaGıRUK:ŞiMRİB:ÜYeLÜS:İGeT:AKNaGaK:İLKÖB

Bökli kağana kadar ordulayı vermiş. Batı'da Demirkapı'ya kadar
:smrib:IL:nisürüt:nili:AKNGK:ÇGBT:smrib:üylüs

:ŞiMRİB:ILa:NİSÜRÖT:NİLİ:AKNaGaK:ÇaGBaT:ŞiMRİB:ÜYeLÜS

ordulayı vermiş. Çin kağanına ilini, töresini alı vermiş.
:GMK:ARK:Xrüt

:GaMaK:ARaK:KÜRÜT

Türk’ün bütün kara

:ekmk:INK:ITM:mli:mtr:NDOB:glli:smit:aC:NDOB 9

:EKMiK:INaK:ITMı:MiLİ:MiTRe:NuDOB:GiLLİ:ŞiMİT:AÇNa:NuDOB

bodunu şöyle demiş:"İlli bodun idim. İlim şimdi hani? Kime
:INK:MNGK:mtr:NDOB:GLNGK:smr:rit:nmRUNGZK:gli

:INaK:MıNaGaK:MiTRe:NuDOB:GıLNaGaK:ŞiMRe:RİT:NeMRUNaGZaK:GiLİ

ili kazanırım" der imiş. "Kağanlı bodun idim. Kağanım hani?
:ÇGBT:pit:AC:smr:rit:nmrürib:gçük:gsi:AKNGK:en

:ÇaGBaT:PİT:AÇNa:ŞiMRe:RİT:NeMRÜREB:GüÇÜK:GiŞİ:AKNaGaK:EN

Ne kağana işi gücü veririm." der imiş. Böyle deyip Çin
:sMLOB:IGY:AKNGK

:ŞıMLOB:IGaY:AKNaGaK

kağanına yağı olmuş.

:gçük:gsi:aCuB:smkçi:NY:qDMU:UNUTRY:ünti:PLUB:IGY 10

:GüÇÜK:GiŞİ:AÇNUB:ŞiMKiÇİ:ANaY:KUDaMU:UNUTaRaY:ÜNiTİ:PuLOB:IGaY

Yağı olup, kendini derleyip toparlamadığından yine tutsaklaşmış. Bunca işi güçü
:rit:niYTRSGRO:niyrülü:NDOB:Xrüt:ITMNKS:ürgXtrib

:RİT:NIYaTaRıSGuRU:NİYeRÜLÖ:NuDOB:KÜRÜT:ITaMNıKaS:ÜReGKÜTRİB

verdiğini düşünmeden Türk bodununu öldüreyim, kazıyayım der
:iriy:qDı:XRÜt:ısırHt:Xrüt:eZü:smr:RIRB:UDKUY:smr

:İRİY:KUDI:KÜRÜT:İSİRÑeT:KÜRÜT:EZÜ:ŞiMRe:RIRaB:UDaKUY:ŞiMRe

imiş. Yok olmaya varır imiş. Üstte Türk Teñrisi, Türk kutlu yerini,

:NDUB:nyit:NUZMLUB:qoY:NDOB:Xrüt:smt:AC:IBUS 11

:NuDOB:NiYİT:NUZaMLOB:KOY:NuDOB:KÜRÜT:ŞiMTi:AÇNa:IBUS

suyunu öyle düzenlemiş. Türk bodunu yok olmasın diye, bodun olsun
:GNUTK:eglibli:mgü:GNGK:srtli:MHK:nyit:NUÇLUB

:GıNUTaK:EGLİBLİ:MüGÖ:GıNaGaK:ŞiReTLİ:MıÑaK:NiYİT:NUÇLOB

diye babam İlteriş Kağan'ı, anam İlbilge Kadın'ı
:NGK:MHK:Cr:smrütük:ürgüy:PTUT:eJispöt:irHt

:NaGaK:MıÑaK:ÇNiRe:ŞiMRÜTÖK:ÜReGÜY:PuTUT:EDNİSüPÖT:İRÑeT

göğün tepesinde tutup yukarı kaldırmış beliğ. Babam kağan
:ARŞT:smkşT:nr:imrgyitiy

:ARŞaT:ŞıMKıŞaT:NiRe:İMRiGiYİTİY

onyedi erle dışarılamış. "Dışarı

:plrit:smni:IKDGT:smQGT:IKDQLB:pds:ük:nyit:RUYRUY 12

:PiLiRİT:ŞiMNİ:IkaDGaT:ŞıMKIGaT:IKaDKILaB:PiDiŞe:ÜK:NiYİT:ROYuROY

yürüyor" diye söz işitip kentteki dışarılamış, dağdakı inmiş. Dirilip
:isüs:NGK:MHK:nçü:Xtrib:çüX:irHt:smLoB:r:smty

:İSÜS:NaGaK:MıÑaK:NiÇÜ:KÜTRİB:ÇÜK:İRÑeT:ŞıMLOB:Re:ŞiMTeY

yetmiş er olmuş. Teñri güç verdiği için babam kağanın çerisi
:plüs:URGRUq:ürgli:smr:gt:Foq:ısıGY:smr:gt:iröb

:PeLÜS:URaGıRUK:ÜReGLİ:ŞiMRe:GeT:NYOK:ISIGaY:ŞiMRe:GeT:İRÖB

börü gibi imiş, yağısı koyun gibi imiş. Doğu'yu Batı'yı çerileyip
:IGMK:ŞMTRBOK:Şmrit

:IGaMaK:ŞıMTaRBUK:ŞiMRİT

derlemiş toparlamış. Hepsi

:GNDOB:smRSNGk:smrsl:PLOB:r:Zyity:smLoB:r:Zyity 13

:GıNuDOB:ŞıMaRıSNaGaK:ŞiMeRiSLi:PıLOB:Re:ZüYİTeY:ŞıMLOB:Re:ZüYİTeY

yediyüz er olmuş. Yediyüz er olunca ilsizleşmiş, kağansızlaşmış bodunu,
:GNDOB:smNGçı:nüsürüt:Xrüt:GNDOB:sMDLOq:smdHük

:GıNuDOB:ŞıMNıGÇI:NÜSÜRÖT:KÜRÜT:GıNuDOB:ŞıMDaLUK:ŞiMDeÑÜK

odalıklaşmış, kullaşmış bodunu, Türk Töresi'ni bırakmış bodunu
:ŞUDRT:silüt:smRUGŞUB:smTRY:eCisürüt:mep:müç

:ŞUDRaT:SİLÖT:ŞıMRUGŞOB:ŞıMTaRaY:EÇNİSÜRÖT:MAPa:MÜÇe

atam, babam töresince yaratmış, yerleştirmiş. Tölis Tarduş
:smt:AJ:GNDOB

:ŞiMTi:ADNa:GıNuDOB

bodununu orada, düzeltmiş.

:AYRIy:smr:IGY:NDOB:ÇGBT:eyrb:smrb:AJ:GDŞ:GUGBY 14

:AYıRIY:ŞiMRe:IGaY:NuDOB:ÇaGBaT:EyiRiB:ŞiMRiB:ADNa:GıDaŞ:GUGBaY

Yabguyu, şadı orada vermiş. Güney'de Çin bodunu yağı imiş. Kuzey'de
:NKIRUq:ZKRIQ:smr:IGY:NUDUB:ZGUZUqT:NGK:ZB

NaKIRUK:ZıKRIK:ŞiMRe:IGaY:NUDOB:ZuGOZUKOT:NaGaK:ZaB

Baz Kağan, Dokuz Oğuz bodunu yağı imiş. Kırgız, Kurıkan,
:...ACUB:NGK:MHK:smr:IGY:Puq:IBTT:FTIQ:RTTZTU

:...AÇNUB:NaGaK:MıÑaK:ŞiMRe:IGaY:POK:IBaTaT:NYaTIK:RaTaTZuTO

Otuz Tatar, Kıtayn, Tatabı hep yağı imiş. Babam kağan bunca...

:irHt:smsHüs:sHüs:imrgy:smlüs:ILOY:ity:IqTR:KRIQ 15

:İRÑeT:ŞiMŞüÑÜS:ŞüÑÜS:İMRiGiY:ŞiMeLÜS:ILOY:İTeY:IKUTRa:KRIK

Kırkyedi yol ordu salmış, yirmi savaş savaşmış. Teñri
:ZB:GIGY:smTRSNGK:GGLNGK:smtrsl:gglli:müçü:qDKLRY

:ZaB:GIGaY:ŞıMTaRıSNaGaK:GıGıLNaGaK:ŞiMTeRiSLi:GiGiLLİ:NÜÇÜ:KUDaKıLRaY

istediği için illiyi ilsizleştirmiş, kağanlıyı kağansızlaştırmış, yağıyı buyruğuna
:gli:AC:NGK:MHK:smrüJküy:GGLŞB:smrüküs:gglZit:smlık

:GiLİ:AÇNa:NaGaK:MıÑaK:ŞiMRÜDNüKÜY:GıGıLŞaB:ŞiMRÜKÖS:GiGiLZİT:ŞiMLİK

kelmiş. Dizliye diz çöktürmüş, başlıya baş eğdirmiş. Babam kağan onca ili

:GNGK:ZB:UYLŞB:AKNGK:MHK:smRB:AÇU:PNGZK:gürüt 16

:GıNaGaK:ZaB:UYaLŞaB:AKNaGaK:MıÑaK:ŞıMRaB:AÇU:PıNaGZaK:GÜRÖT

töreyi kazanıp ölü vermiş. Babam kağana ilkin Baz kağanı
:NGK:miç:ITRLO:NGK:miç:eZü:edürüt:LO:smkit:LBLB

:NaGaK:MİÇe:ITRuLO:NaGaK:MİÇe:EZÜ:EDÜRÖT:LO:ŞiMKİT:LaBLaB

balbal dikmiş. Töreye göre üste amcam kağan oturdu. Amcam kağan
:GIZ:IVQ:YB:GFGIÇ:itgi:idti:eçiy:GNDOB:Xrüt:NPRLO

:GIZa:IDLIK:YaB:GıYNaGIÇ:İTiGİ:İDTİ:EÇİY:GıNuDOB:KÜRÜT:NaPıRuLO

oturunca Türk bodununu yine düzenledi, doyurdu. Yoksulu bay kıldı. Azı
:IVQ:ŞÜX

:IDLIK:ŞÜKÖ

çok kıldı.

:mtr:DŞ:eZü:NDOB:ŞUDRT:MZü:ADqTRLO:NGK:miç 17

:MiTRe:DaŞ:EZÜ:NuDOB:ŞUDRaT:MüZÖ:ADKUTRuLO:NaGaK:MİÇe

Amcam kağan oturduğunda Tarduş bodunu üzerine şad idim.
:igt:AKIZY:HUJŞ:Zgü:LŞY:ürgli:elrib:NGK:miç

:İGeT:AKIZaY:ÑUTNaŞ:ZüGÖ:LıŞaY:ÜReGLİ:ELRİB:NaGaK:MİÇe

Amcam kağan ile Doğu'da Yeşil Irmak, Şantuñ yazısına kadar
:aş:nmgük:Zmdlüs:igt:AKGPK:rmt:URGRUq:Zmdlüs

:AŞa:NeMGöK:ZiMiDeLÜS:İGeT:AKGıPaK:RiMeT:URaGıRUK:ZiMiDeLÜS

ordu saldık. Batı'da Demirkapı'ya kadar ordu saldık. Kögmen'den aşıp
:Zmdlüs:igt:eHiriy:ZKRIQ

:ZiMiDeLÜS:İGeT:EÑİRİY:ZıKRIK

Kırgız yerine kadar ordu saldık.

:gglli:ZmdşHüs:imrgyçü:Zmdlüs:ZTUşib:IGMK 18

:GiGiLLİ:ZiMüDŞüÑÜS:İMRiGiYÇÜ:ZiMiDeLÜS:ZuTOŞİB:IGaMaK

Topluca yirmibeş (yol) ordu saldık. Onüç (yol) savaştık. İlliyi
:GGLŞB:Zmtrküs:gglZit:ZmDTRSNGK:GGLNGK:Zmdtrsli

:GıGıLŞaB:ZiMüTRüKÖS:GiGiLZİT:ZıMıDTaRıSNaGaK:GıGıLNaGaK:ZiMiDTeRiSLİ

ilsizleştirdik. Kağanlıyı kağansızlaştırdık. Dizliye diz çökerttik. Başlıya
:itr:ZMINDOB:ZmXrüt:NGK:sgrüt:ZmtrJüXy

:İTRe:ZıMINuDUB:ZiMüKÜRÜT:NaGAK:ŞiGRÜT:ZiMüTRüDNÜKÜY

baş eğdirttik. Türgiş kağanı Türk'ümüz, bodunumuz idi.
:nküdmlib:

:NiKÜDeMLİB

Bilemediği

:irlgb:IqRYUB:itlö:INGK:nüçü:nIqDLHY:eHZib:nüçü 19

:İReLGeB:IKURYUB:İTLÖ:INaGaK:NÜÇÜ:NIKUDLıÑaY:EÑiZİB:NÜÇÜ

için, bize karşı yanıldığı için kağanı öldü. Buyruğu, beğleri
:smTUT:ZMAP:Zmüç:itrök:kgm:NDOB:q:NO:itlö:emy

:ŞıMTUT:ZıMAPa:ZiMÜÇe:İTRÖK:KeGMe:NuDOB:KO:NO:İTLÖ:EMiY

yine öldü. On Ok bodunu eziklik gördü. Atalarımızın tuttuğu
:.....:PTRY:pti:GNDOB:Z:nyit:NUZMLOB:Zsdi:BUS:riy

:.....:PıTaRaY:PiTİ:GıNuDOB:Za:NiYİT:NUZaMLOB:ZiSiDİ:BUS:RİY

yerler, sular ıssız olmasın diye Az bodununu eğitip, düzenleyip .....

:GUYCoq:mlHis:Zmtrib:Zib:AJOB:T:NGK:itr:gb:SRB 20

:GUYuÇNOK:MiLiÑİS:ZiMiTRİB:ZİB:ADNUB:Ta:NaGaK:İTRe:GeB:SRaB

Bars Beğ idi. Kağan adını burada biz verdik. Kız kardeşim eceyi
:IVOB:Luq:Hük:INDOB:itlö:INGK:IVHY:iZö:Zmtrib

:IDLOB:LUK:ÑÜK:INuDOB:İTLÖ:INaGaK:IDLıÑaY:İZÖ:ZiMiTRİB

verdik. Kendisi yanıldı. Kağanı öldü. Bodunu odalık, kul oldu.
:GNDOB:ZKRIK:Z:nyit:NUZMLK:Zsdi:BUS:riy:nmgük

:GıNuDOB:ZıKRIK:Za:NiYİT:NUZaMLaK:ZiSiDİ:BUS:RİY:NeMGÖK

Kögmen yeri, suyu ıssız kalmasın diye Az, Kırgız budununu
:nili:.....:ZmdşHüs:Zmtlk:PTRY

:NİLİ:.....:ZüMüDŞüÑÜS:ZiMiTLeK:PıTaRaY

düzenleyip geldik. Savaştık. ..... ilini

:AC:GNDOB:AŞ:Gşy:NKRDK:ürgl:Zmtrib:ANY 21

:AÇNa:GıNuDOB:AŞa:GıŞıY:NaKRıDaK:ÜReGLi:ZiMiTRİB:ANaY

yine verdik. Doğu'da Kadırkan ormanını aşıp bodunu öyle
:Xrüt:igt:AKNMRT:üHk:URGRUq:Zmdti:AC:ZMTRUJUq

:KÜRÜT:İGeT:AKNaMRaT:ÜÑeK:URaGıRUK:ZiMiDTİ:AÇNa:ZıMuTRUDNOK

düzenledik, öyle eğittik. Batı'da Keñü Tarman'a kadar Türk
:GLLUq:Luq:ekdö:Lo:Zmdt:AC:ZMTRJOq:AC:GNDOB

:GuLLUK:LUK:EKDÖ:LO:ZiMiDTi:AÇNa:ZıMuTRuDNOK:AÇNa:GıNuDOB

bodununu öyle kondurduk, öyle düzenledik. O çağda kul kullu
:Zmlib:nisiç:isini:itr:smLuB:GlHük:Hük:itr:smLuB

:ZeMLİB:NİSİÇe:İSİNİ:İTRe:ŞıMLOB:GiLÑÜK:ÑÜK:İTRe:ŞıMLOB

olmuş idi, odalık odalıklı olmuş idi. Kardeşi ağabeyini bilmez
:itr:Zmlib:niHK:ILGO:itr

:İTRe:ZeMLİB:NIÑaK:ILGO:İTRe

idi. Oğlu babasını bilmez idi.

:ZGO:Xrüt:itr:Zmürüt:Zml:smti:smNGZK:AC 22

:ZuGO:KÜRÜT:İTRe:ZiMÜRÖT:ZiMiLİ:ŞiMTİ:ŞıMNaGZaK:AÇNa

Öyle kazanılmış, edilmiş ilimiz, töremiz vardı. Türk Oğuz
:rsmnlt:riy:ARS:RSMSB:irHt:eZü:Hds:NDOB:irlgb

:ReSeMNiLeT:RİY:ARSa:RaSaMSaB:İRÑeT:EZÜ:ÑiDiŞe:NuDOB:İReLGeB

beğleri, bodun, işitin:Üstte Teñri basmazsa, aşağıda yer delinmezse
:Xrüt:itr:IÇADU:ITTR:mk:nHürüt:nHl:NDOB:Xrüt

:KÜRÜT:İTRe:IÇADU:ITaTRa:MiK:NiÑÜRÖT:NiÑiLi:NuDOB:KÜRÜT

Türk bodunu, ilini, töreni kim bozabilir, yıkabilir? Türk
:ntr:NDOB

:NiTRe:NuDOB

bodunu, ürper,

:smRB:smr:AHNGK:eglib:smdgi:nüçü:nHügrük:nükü 23

:ŞıMRaB:ŞiMRe:AÑıNaGaK:EGLİB:ŞiMDiGİ:NÜÇÜ:NiÑÜGeRÜK:NÜKÖ

uyan. Dik başlılığından, eğiten bilgili kağanına, bağımsız, bunsuz
:AFY:plk:NJK:GLKRY:gtrügik:KLBY:GVHY:üJk:eHl:ügd

:AYNaY:PiLeK:NıDNaK:GıLKaRaY:GüTRÜGİK:KaLBaY:GıDLıÑaY:ÜTNeK:EÑiLi:ÜGDe

iyi iline kendin yanıldın. Kötülük ettin. Pusatlı nereden gelip (seni) dağıtıp
:NDOB:ŞIY:nXtü:qDI:idtl:erüs:nplk:NJK:glgHÜs:idtl

:NuDOB:ŞIY:NeKÜTÖ:KUDI:İDTLi:ERÜS:NePiLeK:NıDNaK:GüLGüÑÜS:İDTLi

gönderdi. Süngülü nereden gelerek sürüp gönderdi. Kutlu Ötüken ormanının bodunu
:AMGIRB:ürgli:GDRB

:AMGIRaB:ÜReGLİ:GıDRaB

gitti. Doğu'ya gidenin

:Cr:LO:gügd:edriy:qDRB:GDRB:AMGIRB:URGIKUq:GDRB 24

:ÇNiRe:LO:GÜGDe:EDRİY:KUDRaB:GıDRaB:AMGIRaB:URaGIRUK:GıDRaB

gitti. Batı'ya gidenin gitti. Gittiğin yerde iyiliğin oydu beliğ.
:Luq:HLGO:IRU:klgb:IDTY:AÇGT:HüXHüs:itrgüy:AÇBUS:GNK

:LUK:ÑuLGO:IRU:KiLGeB:IDTaY:AÇGaT:ÑÜKÜÑÜS:İTRüGÜY:AÇBUS:NıNaK

Kanın suca aktı. Kemiğin dağca yığıldı. Beğlik erkek oğlun kul
:NHIKLBY:nüçü:Xdmlib:IVOB:Hük:HLGO:ZIK:kls:IVOB

:NıÑIKaLBaY:NÜÇÜ:KÜDeMLİB:ILDOB:ÑÜK:ÑuLGO:ZIK:KiLiŞi:IDLOB

oldu. Kadınlık kız oğlun odalık oldu. Bilmediğin için, kötülük (ettiğin)
:IDRB:AÇU:NGK:miç:nüçü

:IDRaB:AÇU:NaGaK:MİÇe:NÜÇÜ

için amcam kağan ölüme vardı.

:isük:IT:GNDOB:Xrüt:mdkit:LBLB:GNGK:ZKRIQ:UYLŞB 25

:İSÜK:ITa:GuNuDOB:KÜRÜT:MiDKİT:LaBLaB:GıNaGaK:ZıKRIK:UyaLŞaB

İlkin Kırgız kağanını balbal diktim. Türk bodununun adı sanı
:şmrtük:GNUTK:mgö:GNGK:MHK:nyit:nUZMLOB:qY

:ŞüMRüTÖK:GuNUTaK:MüGÖ:GıNaGaK:MıÑaK:NiYİT:NUZaMLOB:KOY

yok olmasın diye babam kağanı, anam katunu yücelten
:nUZMLOB:qY:isük:IT:NDOB:Xrüt:irHt:emgrib:li:irHt

:NUZaMLOB:KOY:İSÜK:ITa:NuDOB:KÜRÜT:İRÑeT:EMGiRİB:Lİ:İRÑeT

Teñri, il veren Teñri, Türk bodununun adı, sanı yok olmasın
:irHt:LO:nMZü:nyit

:İRÑeT:LO:NüMüZÖ:NiYİT

diye, beni o Teñri

:ZSŞ:erçi:MDMRLO:AKNDOB:GsLİy:Hn:Cr:IDTRLO:NGK 26

:ZıSŞa:ERÇİ:MıDaMRuLO:AKNuDOB:GıSLIY:ÑeN:ÇNiRe:IDTRuLO:NaGaK

kağan oturttu beliğ. Varlıklı, bay bodun üstüne oturmadım. İçi aşsız,
:ngitlök:mni:MTRLO:EZÜ:AJDOB:KLBY:ZBY:ZSNOT:ARŞT

:NiGİTLÖK:MiNİ:MuTRuLO:EZÜ:ADNuDOB:KaLBaY:ZıBaY:ZuSNOT:ARŞaT

dışı giyimsiz, düşkün, kötü bodunun üstüne oturdum. Kardeşim Köl Tigin
:qY:isük:IT:NDOB:smNGZK:Zmç:ZMHK:ZmdşlZüs:elrib

:KOY:İSÜK:ITa:NuDOB:ŞıMNaGZaK:ZiMiÇe:ZıMıÑaK:ZiMiDŞeLZÖS:ELRİB

ile konuştuk. Babamızın, amcamızın kazandığı bodunun adı sanı yok
:nUZMLOB

:NUZaMLOB

olmasın

:MDMRLO:Ztnük:MDMDU:nüt:nüçü:NDOB:Xrüt:nyit 27

:MıDaMRuLO:ZüTNÜK:MıDaMuDU:NÜT:NÜÇÜ:NuDOB:KÜRÜT:NiYİT

diye Türk bodunu için gece uyumadım, gündüz oturmadım.
:MJGZK:ütiy:ülö:elrib:DŞ:ik:elrib:ngitlök:mni

:MıDNaGZaK:ÜTİY:ÜLÖ:ELRİB:DaŞ:İKi:ELRİB:NiGİTLÖK:MiNİ

Kardeşim Köl Tigin ile, iki şad ile öle bite kazandım.
:NGK:mZö:nm:MDMLIK:BUS:TO:GNDOB:ikrib:PNGZK:AC

:NaGaK:MüZÖ:NeM:MıDaMLIK:BUS:TO:GuNuDOB:İKiRİB:PıNaGZaK:AÇNa

Öyle kazanıp bütün bodunu od, su yapmadım. Ben kendim kağan
:UYS:riy:AMqTRLO

:UYaS:RİY:AMuKUTRuLO

oturduğumda her yere

:GNDOB:itlk:ANY:NHLY:NGDY:ütiy:ülö:NDOB:ŞMRB 28

:GıNuDOB:İTLeK:ANaY:NıÑıLaY:NıGaDaY:ÜTİY:ÜLÖ:NuDOB:ŞıMRaB

gitmiş bodun öle bite, yayan çıplak dönüp geldi. Bodunu
:IBTT:FTIQ:ürgli:APT:NDOB:ZGO:URGRIy:nyit:niydgi

:IBaTaT:NYaTIK:ÜReGLİ:APaT:NuDOB:ZuGO:URaGıRIY:NiYİT:NİYeDiGİ

düzenliyeyim diye Kuzey'de Oğuz bodunu üstüne, Doğu'da Kıtayn, Tatabı
:mdlüs:imrgy:ik:üs:GLU:APT:ÇGBT:ürgrib:APT:NDOB

:MiDeLÜS:İMRiGiY:İKi:ÜS:GuLU:APaT:ÇaGBaT:ÜReGiRİB:APaT:NuDOB

bodunu üstüne, Güney'de Çin üstüne büyük orduyu oniki (kez) saldım.
:AJ:mdsHüs

:ADNa:MüDŞüÑÜS

Savaştım. Ondan

:nüçü:RB:mgülü:nçü:RB:MTUq:UZKLRY:irHt:ersik 29

:NÜÇÜ:RaB:MüGÜLÜ:NüÇÜ:RaB:MuTUK:UZaKıLRaY:İRÑeT:ERSİK

sonra Teñri bağışladığı, kutum var (olduğu) için, gücüm var (olduğu) için
:FGIÇ:GLNOT:GNDOB:HLY:mtgi:ürgrit:GNDOB:içtlö

:NYaGIÇ:GıLNOT:GuNuDOB:ÑıLaY:MiTiGİ:ÜRüGRİT:GuNuDOB:İÇeTLÖ

ölecek bodunu diriltip besledim. Çıplak bodunu giydirdim. Yoksul
:RGI:edgll:RGI:MTLIK:şkö:GNDOB:Z:MVIK:YB:GNDOB

:RaGI:EDGiLLi:RaGI:MıTLIK:ŞüKÖ:GuNuDOB:Za:MıDLIK:YaB:GuNuDOB

bodunu varlıklı kıldım. Az bodunu çok kıldım. Değerli illiden, değerli
:IKDHLOB:tröt:MVIK:giy:ADGLNGK

:IKaDÑuLUB:TRÖT:MıDLIK:GİY:ADGıLNaGaK

kağanlıdan iyi kıldım. Dört yandaki

:itrök:AHM:Poq:MVIK:ZısGY:MVIK:ZB:POK:ADGLNGK 30

:İTRÖK:AÑaM:POK:MıDLIK:ZISıGaY:MıDLIK:ZaB:POK:GuNuDOB

bodunu hep buyruğumda kıldım, yağısız kıldım. Hep bana sığındı(lar).
:ngitlök:mni:PNGZK:gürüt:ACUB:rürib:gçük:gsi

:NiGİTLÖK:MiNİ:PıNaGZaK:GÜRÖT:AÇNUB:RÜRİB:GüÇÜK:GiŞİ

İşi gücü verir oldu(lar). Bunca töreyi kazanıp kardeşim Köl Tigin'in
:ngitlök:mni:ADqDÇU:NGK:MHK:IVOB:kgrk:eC:iZü

:NiGİTLÖK:MiNİ:ADKUDÇU:NaGaK:MıÑaK:IDLOB:KeGReK:AÇNa:İZÖ

kendisi öylece ölümü buldu. Babam kağan öldüğünde kardeşim Köl Tigin
:.....:ITLK:ADŞY:itiy

:.....:ITLaK:ADŞaY:İTİY

yedi yaşında kaldı. ..... .

:IVLOB:T:r:ngitlök:mni:AHTUq:NUTK:mgö:gt:YMU 31

:IDLOB:Ta:Re:NiGİTLÖK:MiNİ:AÑıTUK:NUTaK:MüGÖ:GeT:YaMU

Umay gibi anam kadın kutunda kardeşim Köl Tigin er adını aldı.
:IJGZK:AC:nisürüt:nili:NGK:miç:AHIŞY:imrgy:ITL

:IDNaGZaK:AÇNa:NİSÜRÖT:NİLİ:NaGaK:MİÇe:AÑIŞaY:İMRiGiY:ITLa

Onaltı yaşında amcam kağanın ilini, töresini şöyle kazandı:
:sib:qTuT:Ho:ÇGBT:ZMDZOB:Zmdlüs:APT:KDGUS:BUÇ:ITL

:ŞİB:KUTUT:ÑO:ÇaGBaT:ZuMuDZOB:ZiMiDeLÜS:APaT:KaDGUS:BUÇ:ITLa

Altı Çub Soğdak üstüne ordu saldık, bozduk. Çin Oñ paşası beş
:ZmdşHüs:itlk:üs:nmüt

:ZüMüDŞüÑÜS:İTLeK:ÜS:NeMÜT

tümen orduyla geldi. Savaştık.

:GLKRY:niçRUY:qTUT:HO:idgt:UYLPO:NGDY:ngitlök 32

:GıLKaRaY:NİÇRUY:KuTUT:ÑO:İDGeT:UYaLPO:NıGaDaY:NiGİTLÖK

Köl Tigin yayan boğa gibi (yağıya) erişti. Oñ paşasının kayın-kardeşinin pusatlı
:ZMDŞIK:qY:AJ:güs:LO:IDLUC:AKNGK:IDGLKRY:IDTUT:ngl

:ZıMıDŞIK:KOY:ADNa:GÜS:LO:IDaLUÇNa:AKNaGaK:IDGıLKaRaY:IDTUT:NiGiLe

elini tuttu. Pusatıyla kağana iletti. O orduyu orada yok kıldık.
:HRUÇ:NKDT:ikl:H:ZmdşHüs:eknüHs:AÇÇ:AHIŞY:ZTO:rib

:ÑuROÇ:NıKıDaT:İKLi:Ñe:ZiMiDŞüÑÜS:EKNÜÑeS:AÇaÇ:AÑIŞaY:ZuTO:RİB

Yirmibir yaşında Çaça paşasıyla savaştık. İlk önce Tadık'ın, Çorun (adlı)
:AJ:T:L:idgt:pnib:GT:ZUB

:ADNa:Ta:Lo:İDGeT:PiNİB:GıTa:ZOB

boz atına binip (yağıya) erişti. O at orada

:AJ:T:LO:idgt:pnib:GT:ZUB:RTMY:ARBŞI:itnik:itlö 33

:ADNa:Ta:LO:İDGeT:PiNİB:GıTa:ZOB:RaTMaY:ARaBŞI:İTNİKi:İTLÖ

öldü. İkincisinde, Işbara Yamtar (adlı) boz ata binip (yağıya) erişti. O at orada
:LO:pnib:T:GROT:glmdk:Hgb:glis:ngy:Cçü:itlö

:LO:İDGeT:PiNİB:Ta:GuROT:GiLMiDiK:ÑiGeB:GiLİS:NeGeY:ÇnüÇÜ:İTLÖ

öldü. Üçüncüsünde Yeğen Silig Beğ'in giyimli doru atına binip yağıya erişti. O
:eHZiy:ITRU:Nuq:qTR:Züy:AJISMLY:AJIKRY:itlö:AJ:T

:EÑiZİY:ITRU:NUKO:KUTRa:ZÜY:ADNISaMLaY:ADNIKıRaY:İTLÖ:ADNa:Ta

at orada öldü. Kalkanına, giyimine yüzden artık ok vurdu. Yüzüne,
:idmrgt:rib:AHIŞB

:İdeMRiGeT:RİB:AÑIŞaB

başına biri (bile) deymedi.

:qY:AJ:güs:LO:Zisrilib:POK:rlgb:Xrüt:niXdgt 34

:KOY:ADNa:GÜS:LO:ZİSRİLİB:POK:ReLGeB:KÜRÜT:NİKÜDKeT

Bu akınları Türk beğleri, hep bilirsiniz. O orduyu orada yok
:IN:IVOB:IGY:nkri:GLU:UqRYB:ry:ersik:AJ:ZMDŞK

:INa:IDLOB:IGaY:NiKRİ:GuLU:UKRıYaB:ReY:ERSİK:ADNa:ZıMıDŞıK

kıldık. Ondan sonra Yer Bayırku'lu Uluğ İrkin yağı oldu. Onu
:nr:AFQZ:nkri:GLU:ZMDZOB:etlök:NUGRY:igrüt:PFY

:NiRe:ANYIKZa:NiKRİ:GuLU:ZuMuDZOB:ETLÖK:NUGRaY:İGRÜT:PıNYaY

dağıtıp Türgi Yargun gölünde bozduk. Uluğ İrkin azıcık erle
:ZTO:ITL:ngitlök:IDRB:pZt

:ZuTO:ITLa:NiGİTLÖK:IDRaB:PiZeT

kaçıp gitti. Köl Tigin yirmialtı

:npküs:GRK:IMTB:güHüs:Zmdlüs:APT:ZKRIQ:AHIŞY 35

:NePiKÖS:GıRaK:IMıTaB:GÜÑÜS:ZiMiDeLÜS:APaT:ZıKRIK:AÑIŞaY

yaşında (iken) Kırgız'a doğru ordu saldık. Mızrak batımı karı sökerek,
:ZMDSB:ADO:GNDOB:ZKRIQ:PIROY:AGOT:GŞIy:nmgük

:ZıMıDSaB:ADU:GuNuDOB:ZıKRIK:PIROY:AGOT:GıŞIY:NeMGÖK

Kögmen ormanını aşıp yürüyerek Kırgız budununu uykusunda bastık.
:K:HNUqRYB:ngitlök:ZmdşHüs:ADŞIy:AHOS:elrib:niNGK

:Ka:ÑuNUKRıYaB:NiGİTLÖK:ZüMüDŞüÑÜS:ADŞIY:AÑUS:ELRİB:NıNaGaK

Kağanı ile Suña ormanında savaştık. Köl Tigin, Bayırku'nun ak
:GRIGD

:GIRIGDa

aygırına

:URŞDO:gr:ik:ITRU:Nq:gr:rib:idgt:UYLPO:pnib 36

:URıŞaDU:GiRe:İKi:ITRU:NuKO:GiRe:RİB:İDGeT:UYaLPO:PiNİB

binip (yağıya) boğa gibi erişti. Bir eri okuyla vurdu. İki eri kovalayıp
:ITRO:UYIs:niKLDO:GRGD:K:HnuqRYB:edXdgt:LO:IdCS

:ITRU:UYIS:NIKuLDU:GıRıGDa:Ka:ÑuNUKRıYaB:EDKÜDGeT:LO:IDÇNaS

sançtı. O erdiğinde Bayırku'nun ak aygırı uyluğunu kırı verdi.
:APT:sgrüt:AKLiy:LO:ZMTL:nili:Zmtrlü:niNGK:ZKRIQ

:APaT:ŞiGRÜT:AKLIY:LO:ZıMıTLa:NİLİ:ZüMüTRüLÖ:NıNaGaK:ZıKRIK

Kırgız kağanını öldürdük. İlini aldık. O yılda Türgiş'e doğru
:GŞIy:NUTL

:GıŞIY:NUTLa

Altun ormanını

:ZMDSB:ADU:GNDOB:sgrüt:ZMDIROY:eçk:gZgü:str:AGOT 37

:ZıMıDSaB:ADU:GuNuDOB:ŞiGRÜT:ZıMıDIROY:EÇeK:GüZüGÖ:ŞiTRi:AGOT

aşıp, İrtiş ırmağını geçip yürüdük. Türgiş bodununu uykusunda bastık.
:ZmdşHüs:ıtlk:AÇROB:AÇTO:ADUÇLOB:isüs:NGK:sgrüt

:ZüMüDŞüÑÜS:İTLeK:AÇROB:AÇTO:ADUÇLOB:İSÜS:NaGaK:ŞiGRÜT

Türgiş kağanının ordusu Bolçu'da od gibi, bora gibi geldi. Savaştık.
:.....k:ZOB:UGŞB:idgt:pnib:T:ZOB:UGŞB:ngitlök

:.....eK:ZOB:UGŞaB:İDGeT:PiNİB:Ta:ZOB:UGŞaB:NiGİTLÖK

Köl Tigin başı boz ata binip (yağıya) erişti. Başı boz ke.....

:NGK:sgrüt:prik:ANY:AJ:IDZV:iZö:nisik:ITZTUT:..... 38

:NaGaK:ŞiGRÜT:PiRİK:ANaY:ADNa:IDZıDLa:İZÖ:NİSİKi:ITZuTUT:.....

..... tutturttu. İkisini de kendisi yakalattı. Ondan (sonra) yine girip Türgiş kağanın
:Zmtrlü:AJ:niNGK:IDTUT:ngl:GuqTuT:Z:IqRYUB

:ZüMüTRüLÖ:ADNa:NINaGaK:IDTUT:NiGLe:GUKUTUT:Za:IKURYUB

buyruğundaki Az paşasını eliyle tuttu. Kağanını orada öldürdük.
:GNDUB:LO:idkçi:POq:NDOB:sgrüt:ARK:ZMTL:nili

:GuNuDOB:LO:İDKiÇİ:POK:NuDOB:ŞiGRÜT:ARaK:ZıMıTLa:NİLİ

İlini aldık. Kara Türgiş bodunu hep baş eğdi. O bodunu
:ZMTRTNOK:ADRBT

:ZuMuTRuTNOK:ADRaBaT

Tabar'da kondurduk.

:AKGPKrmt:eçk:gZükü:üCiy:nyit:niyti:NDOB:KDGOS 39

:AKGıPaKRiMeT:EÇeK:GüZÜGÖ:ÜÇNİY:NiYİT:NİYeTİ:NuDOB:KaDGOS

Soğdak bodununu düzenliyeyim diye İnci ırmağını geçip Demirkapı'ya
:srHk:ŞMLOB:IGY:NDOB:sgrüt:ARK:ersik:AJ:Zmdlüs:igt

:SiReÑeK:ŞuMLOB:IGaY:NuDOB:ŞiGRÜT:ARaK:ERSİK:ADNa:ZiMiDeLÜS:İGeT

kadar ordu saldık. Ondan sonra kara Türgiş bodunu yağı olmuş. Keñeris'e
:.....r:İsİK:KLBY:itr:qoY:IKUZ:qKuT:IT:üs:HZib:IDRB:APT

:.....Re:İŞİK:KaLBaY:İTRe:KOY:IKUZa:KUROT:ITa:ÜS:ÑiZİB:IDRaB:APaT

doğru gitti(ler). Bizim ordumuzun atı bakımsız, azığı yok idi. Kötü kimse er.....

:Z:gngitlök:pnkö:ekdö:GJ:itr:şmgt:eHZib:r:PL 40

:Za:GiNiGİTLÖK:PüNüKÖ:ÖKDE:GaTNa:İTRe:ŞiMGeT:EÑiZİB:Re:PLa

**Kül Tigin Yazıtı 1. yüz. (Güney Yüzü) 13 Dizi
Kül Tigin Yazıtı 2. yüz. (Doğu Yüzü) 40 Dizi
Kül Tigin Yazıtı 3. yüz. (Kuzey Yüzü) 13 Dizi
Kül Tigin Yazıtı 4. yüz. (Kuzey Doğu Yüzü) 1 Dizi
Kül Tigin Yazıtı 5. yüz. (Güney Doğu Yüzü) 1 Dizi
Kül Tigin Yazıtı 6. yüz. (Güney Batı Yüzü) 1 Dizi
Kül Tigin Yazıtı 7. yüz. (Batı Yüzü) 1 Dizi

Kül Tigin Yazıtı Günümüz Türkçesi**

Kül Tigin Yazıtı

+1 Beğeni ziyaretçilerin beğenme sayısı

Tüm Zamanlar

Tüm zamanlar görüntülenme
+378
İstatistikler 2019 yılından itibaren tutulmaya başlanmıştır.