Dolaylı ve Dolaysız Vergiler

Osmanlı İmparatorluğunda -sonrasında Türkiye Cumhuriyetine de intikal eden- vergi tasnifi. İmparatorluk döneminde dolaylı vergiler kategorisinde tömbekiden alınan vergiler, gemi ve sağlık harçları, deniz ve kara avcılığı ile gümrük vergileri, dolaysız vergilerde bina ve arazi, temettü, hayvan vergisi, aşar ve madenlerden alınan vergiler yer almakta idi.[1] Cumhuriyetin ilk yıllarında yeni rejim, aşarın kaldırılması sonucunda ortaya çıkan finansman açılığını kapatmak amacıyla dolaysız vergi olarak kazanç vergisini, dolaylı vergi olarak da muamele vergisini getirmiştir.[2]


[1] Dilek Göze Kaya-Ayşe Durgun, “1924-1938 Dönemi Atatürk’ün Maliye Politikaları: Bütçe ve Vergi Uygulamaları”, SDÜ Sosyal Bilimler Dergisi, sy. 19, Mayıs 2009, s. 241.

[2] Ramazan Taş, “Türk Mali Sisteminin Uzun Dönem (1923-1980) Gelişiminin Yapısal ve Oransal Analiz Yöntemleriyle Değerlendirilmesi”, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, c. 50, sy. 1, 1995, s. 357.