Derbent Teşkilatı

Şehirlerarası yol güvenliğini sağlanması, yeni yerleşim birimlerinin temelinin atılması, mevcut yerleşim birimlerinin gelişmesine alt yapı oluşturan taşra güvenlik örgütü. Kavram Farsça engel, geçit, boğaz, set anlamındaki “der” ve tutma manasındaki “bend” kelimelerinden meydana gelmektedir. Osmanlı İmparatorluğunda yol ve ticaret güvenliğinin sağlanması için yapılan bu tesisler, genellikle ana yolların kavşak noktasında ve stratejik önemi haiz yerlerde kurulmuştur. Derbent, Selçuklularda “ribat”, İlhanlılarda ise “tutkavul” şeklinde karşılık bulmuştur.[1]


[1] Ayşe Değerli Keçici, “Osmanlı Devleti’nde bir Taşra Güvenlik Örgütü Olan Derbent Teşkilâtı”, Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7/1, 2008, s. 45.