ENVER PAŞA VE 1915 ERMENİ TEHCİRİ BELGELERİ

0
360

Enver Paşa ve 1915 Ermeni Tehciri, Belge 1.jpg

[antet:] Osmanlı Ordu-i Hümayunu Başkumandanlığı Vekâleti Şube 2 Numara 11140

Hülâsa

Ma’rûz-ı çâker-i kemînelerdir

Van, Zeytun ihtilâlleri ve hariçte düşmenlerimize her suretle gösterdikleri mu’âvenetler Ermenilerin devletimize karşı ebedî bir adavet ve bir iman-ı ihânla meftûr bulunduklarını tamamıyla ispat eylemişlerdir. Bunların kısm-ı kesîrini memleketten çıkarmak veyahut bırakıldıkları halde zararsız bir vaziyete koymak çarelerinin ehemmiyetle tetkik ve suhûletle tatbik olunabilecek zamanı ancak şu müsait vaziyetimizde görüyorum.

Bunların şimdiden memleketten çıkarılmaları mümkün olsa dahi eli silah tutanların aleyhimizde daha şedîd bir intikamla mücehhez ve müsellah olarak düşmen ordusuna iltihaklarına fırsat vermiş olacağımız, harpten sonra ise bu kararın, muhtemel mümanaatlar karşısında tamamıyla icra olunacağında şüpheliyim.

Bu unsuru bize sadık değilse bile zararsız bir şekilde bırakmak ve harpten sonra bunlar hakkında tatbik olunacak etraflı bir programa müsait zemin hazırlamak için maruzat-ı âtiyyemin harbin devamı müddetince taht-ı karar alınmasını arz ve teklif eylerim:

Rusya hududuna mücavir Şarkî Anadolu, Zeytun ve Suriye, Adana mıntıkasından Anadolu içerisine dağınık bir surette çekilen ve çekilecek olan Ermeniler civarda kalabilenlerle veya haric-i memleketle ancak Türkçe muhabereye mecbur tutulmalıdır. Yeni mıntıkalarında Ermeni mektepleri küşadına katiyen ruhsat verilmeyip çocuklarını yalnız hükümet mekteplerinde tahsil ettirmelidirler. Harbin hitamına kadar on altı yaşından yukarı ve altmış yaşından aşağı hiçbir erkek Ermeni ne dâhilden harice ne de hariçten dâhile ve yeni mıntıkalarına girip çıkamamalıdır. Şimdilik yalnız İstanbul’daki Ermenice gazetelerin intişarına müsaade olunup diğer vilayetlerdeki gazeteleri sedd edilmelidir. Ol bapta emr ü ferman hazret-i veliyyü’l-emrindir fî 20 Mayıs sene 331 [02 Haziran 1915]

Başkumandan Vekili [imza:] Enver

[arkası:]

Enver Paşa ve 1915 Ermeni Tehciri, Belge 1 Arka.jpg

Meclis-i Vükelâ’ya fî 20 Mayıs sene 331

İcabâtı nezâret-i âidelerine tebliğ edilmiş olmağla hıfz fî 27

Enver Paşa ve 1915 Ermeni Tehciri, Belge 2.jpg

[antet:] Harbiye Nezareti

Esbâb-ı Mûcibe Lâyihası Hülasa

Vakt-i seferde ihtilâl-ı asayişi bâdî olacak veya harekât ve istihzârât-ı seferiyeyi ve emniyet-i memleketi tehlikeye ilka edecek vukuât-ı ihtilâliyye ve şekavet-kârânenin hudûs ve zuhûru anında selamet-i umumiye ve vataniye namına menn ve zecri ve mütecâsirlerinin takip ve te’dîbi iktizâ edeceği derkâr olmasına binaen bu bapta bir layiha-i kanuniye tanzim ve takdim kılınmıştır hal ve zamanın nezd-i sâmî-i dâver-i efhamîlerinde muhtac-ı arz ve tafsil görülemeyen nezaketi bu gibi ahvâlin zuhûr ve vukûunda mücâzât-ı lazımenin hemen tertip ve icrasını müstelzim bulunduğu cihetle mezkûr layiha-i kanuniyenin bir an evvel mevki-i

mer’iyyet ve icraya vaz’ı için iktisâb-ı mer’iyyetine müte’allık muamelenin sürat-i istikmâli bi’l-hassa şâyân-ı arz ve istirham görülmüştür.

Harbiye Nazırı [imza:] Enver

Enver Paşa ve 1915 Ermeni Tehciri, Belge 3.jpg

[antet:] Harbiye Nezareti

Vakt-i Seferde İhtilâl-i Asayişi Bâdî Olacak Veya Harekât Ve İstihzârât-ı Seferiyyeyi Emniyet-i Memleketi Tehlikeye İlka Edecek Olan Vukûât-ı İhtilâliye Ve Şekavet-kârânenin Menn Ve Zecrine Ve Mütecâsirlerinin Takip Ve Te’dîbine Dair Kanun Layihası

Madde

  1. Vakt-i seferde zabıta kuvvetiyle icrası mümkün olmayan takibât ve icrâât kumandanlar tarafından tahsis edilecek askerî müfrezelerin müzâheretiyle müştereken îfâ edilecektir.

  2. Bu müfrezelere gönüllü efrâd kabulü dahi caiz olup sinn-i mükellefiyette bulunanların bu suretle îfâ ettikleri hidmât hidmet-i mefrûza-i askeriyelerinden mahsup edilecektir.

  3. Müfreze kumandanları şüphe ettikleri mahallerde hasbe’l-icap her vakt icra-i taharriyât edebilecektir taharriyâtta münhall-i inzibât bir hal vukûunda bundan fâ’illeri mes’ûldür.

  4. Bu müfrezeler bulundukları mahalin en büyük mülkiye memurundan aldıkları îzâhât ve tebligata tevfik hareket ederler.

  5. Efrâd-ı ahaliden hükümetin haberi olmaksızın dâ’î-i iştibâh bir surette gaybûbet eden veya eşkıyaya iltihak ettikleri veya düşmen tarafına geçdikleri tahakkuk eyleyen eşhâsın ailelerini hükümetin [valilerin ve müstakil mutasarrıfların] tensip edeceği mahale nakil ve iskân etmeğe hakkı vardır.

  6. Madde-i sâbıkada ta’dâd olunan eşhâsın ve bunlara mu’âvenet ve müşâreket ve teshîlâtta bulunanların muhâkemesi ve mücâzât-ı kanuniyelerinin tertibi dîvân-ı harplere aittir.

  7. Dîvân-ı harpler bu kabîl eşhâs hakkında sinnlerine ve nev’-i töhmetlerine göre kanun-ı ceza-i umumînin birinci babının birinci ve ikinci fasılları ahkâmını ve askerî ceza kanunnamesinin hıyanet ve casusluk ve ayartıcılık hakkındaki birinci faslını ve fî 24 Temmuz sene 330 tarihli mevâdd-ı müzeyyele-i kanuniyeyi ve esrâr-ı askeriyenin ifşası ve casusluk ve hıyanet-i harbiye hakkındaki kanun-ı muvakkat ahkâmını tatbik edeceği gibi kanun-ı ceza-i umumînin otuz birinci maddesine tevfikan eşhâs-ı merkûmenin hukuk-ı medeniyeden iskatına ve usul-i muhâkemât-ı cezaiye kanununun üç yüz yetmiş yedinci maddesi mûcibince kâffe-i emlâk ve emvâlinin taht-ı hacze ahzına da karar verecek ve ahkâm-ı sâdıre ordu kumandanlarıyla müstakil kolordu ve müstakil fırka kumandanlarının ve vekillerinin tasdikiyle kesb-i kat’ıyyet edecektir.

  8. Bu vechle kesb-i kat’ıyyet edecek ahkâm ve mukarrerâtı mezkûr kumandanlar tarafından vâki olacak iş’âr üzerine usulü vechle ve tamamen icraya hükümet-i mülkiye mecburdur.

  9. Ahkâm ve mukarrerât-ı gıyabiyede mürûr-ı zaman müddetinin güzerânına kadar mahkûm gâibin emvâline hazine namına vaz’-ı yed olunarak hükümet tarafından idare ve müddet-i mezkûrenin hitâmında müzâyede ve fürûht edilir.

  10. Mahkûm-ı gâibin emvâl ve emlâki hükümetin taht-ı hacz ve idaresinde bulundukça usul-i muhâkemât-ı cezaiye kanununun üç yüz seksen birinci maddesine tevfıkan zevce ve evlâd ve vâlideynine ihtiyaçları olduğu halde emlâk-i mezkûre vâridâtından hükümetçe tasvip olunacak surette i’ânâtta bulunur.

  11. İşbu kanun tarih-i neşrinden itibaren mu’teberdir.

  12. İşbu kanunun icrasına Harbiye ve Bahriye ve Dâhiliye ve Adliye ve Maliye Nazırları memurdur.

Harbiye Nazırı [imza:] Enver

Avatar

Leave a reply