CENGİZ AYTMATOV’UN İSMİ ÜZERİNE

0
137

Cengiz (Kırg. Çınggız) isminin hangi anlama geldiğine dair hakim olan görüş, onun “deniz” demek olduğu yönündedir. Buna karşı çıkanların hareket noktası ise Moğolca’da “deniz” anlamına gelen “tenggis” kelimesinin “t-” ünsüzüyle başlamasıdır. Buna göre, orijinal dildeki “Çinggis” adının da -gerek tarihi metinlerde ve gerekse modern zamanlarda- “t-”li varyantlarına rastlanılabilmeliydi. Acaba bu karşı çıkışta ne derece hak payı vardır?

Öncelikle şunu belirtmek gereklidir. Moğol yazı dili doğu Moğollarına aittir. Alfabeyi ise eski Uygurlardan almışlardır. Sadece metinlerde kullanılan ve konuşulmayan bir dildir. Bu dil ile Moğol boylarının konuştuğu sayılamayacak kadar çok diyalekt arasında oldukça büyük farklar vardır; yani konuşma dilinde bir birlik yoktur.

Diğer taraftan, onomastik açısından bakıldığında insan isimleri toplumların genel kabulüne dayalıdır ve son derece konservatif bir yapı sergilerler. Ancak söz konusu yapı gelenek anlamında anlaşılmalıdır.

MAKALENİN TAMAMINI OKUMAK İÇİN: CENGİZ AYTMATOV’UN İSMİ ÜZERİNE

Leave a reply